Van Neynsel omarmt de Sociale Benadering én Semco-stijl

De Brabantse ouderenzorgorganisatie Van Neynsel maakt de komende jaren een omslag van Zorg naar Welbevinden. ‘Zorg is maar één deel van de taartpunt’, vindt bestuurder Jack Jansen. ‘Een cliënt is niet alleen maar patiënt. Daarom koersen wij op minder regels, meer vertrouwen en ruimte voor menselijk contact.’

Om leidinggevenden, zorgteams, behandelaars en ondersteunende diensten bij deze transitie te begeleiden, kiezen ze bij Van Neynsel voor de Sociale Benadering van hoogleraar Anne-Mei The (Tao of Care) en een aanpak à la Semco. ‘Dat lijkt mij een gouden combinatie’, licht Jack toe. ‘Zo leren we medewerkers anders kijken en handelen, en zorgen we dat het organisatorische systeem meebeweegt.’ Na een zorgvuldige voorbereiding is de eerste Van Neynsel-locatie, samen met Progressional People en Tao of Care, dit najaar van start gegaan met deze nieuwe benadering.

Jullie organisatie maakt een omslag ‘Van zorg naar welbevinden’. Kun je daar iets meer over vertellen?

‘Ik zeg altijd: onze cliënt is niet de hele dag patiënt. Welbevinden gaat ook over wonen, eten, familie, persoonlijke vrijheid en ontspanning. Gewoon menselijk contact. Maar ons huidige zorgsysteem wordt beheerst door regels en richtlijnen. Zorgmedewerkers worden er ziek van. Dus wil ik met onze missie ruimte maken voor ‘gezond boeren verstand’, zodat onze cliënten een fijne dag hebben en zorgmede-werkers weer plezier krijgen in hun werk.’

Waarom passen de sociale benadering en de Semco-aanpak hier zo goed bij?

‘De sociale benadering is precies wat wij onder ‘welbevinden’ verstaan. De cliënt zien als mens, in zijn sociale context, met zijn eigen voorkeuren en gewoontes. Deze benadering leert onze zorgmedewerkers met een andere bril naar demente ouderen kijken en hun sociale netwerk beter benutten. En Semco gaat voor mij over ‘gezond boeren verstand’. Progressional People helpt onze leidinggevenden en medewerkers los te komen van de conditionering van regels. Wijkmanagers en managers leren leiding geven vanuit vertrouwen en geven de teams daarmee ruimte om de zorg anders te organiseren. Hoe zouden we eigenlijk voor onze cliënten willen zorgen? Wat vinden onze cliënten een geslaagde dag? Welke houding van ons hoort hierbij? Hoe kun je elkaar versterken in een team? Welke ondersteuning hebben medewerkers dan nodig?’

Jij ziet Semco en de sociale benadering als gouden combinatie. Leg eens uit.

‘Dat lijkt me logisch, toch? De sociale benadering zet in op een andere, meer menselijke benadering van de zorg. Daar moet je organisatorisch ruimte voor maken. Leiding geven vanuit vertrouwen, zorgplannen anders inrichten, teams ondersteunen met maatwerk, het netwerk betrekken, zelf keuzes leren maken… Het bureau van Anne-Mei, Tao of Care, en Progressional People trekken daarom ook samen op in onze organisatie. Ze geven trainingen over hun visie en vragen per team aan welke begeleiding eerst behoefte is om de transitie te maken van zorg naar welbevinden.’

Het klinkt zo logisch. Waarom kunnen mensen dit niet zelf?

‘Het huidige zorgsysteem zit overal in verweven. Een voorbeeld: het rooster bepaalt dat medewerkers om 7.00 uur aanwezig moeten zijn, zodat patiënten ’s ochtends op tijd hebben ontbeten of gedoucht zijn. Maar past het wel bij de cliëntvraag? Als we dat gaan onderzoeken, zetten we alles op z’n kop. De roosters zijn rationeel, zorgplannen geschreven naar zorgtaken… Maar we gaan het wél doen. Op expeditie.’

De sociale benadering

In deze benadering ligt de nadruk niet alleen op de aandoening, maar is er ook aandacht voor de psychologische impact en de sociale omgeving. De kwaliteit van leven wordt namelijk niet alleen bepaald door de ziekte zelf, maar ook hoe mensen met de aandoening omgaan en de relatie met de sociale omgeving. Nu worden mensen maar al te vaak naar huis gestuurd met de diagnose: ‘U hebt dementie.’ En dan? We kunnen veel leed voorkomen als we mensen met dementie en hun omgeving helpen omgaan met de veranderingen die deze ziekte met zich meebrengt.

Na een zorgvuldige voorbereiding met leidinggevenden, ondernemings- en cliëntenraad, is de eerste locatie van Van Neynsel dit najaar van start gegaan met deze nieuwe benadering. Wilt u op de hoogte blijven van de voortgang? Schrijf u in voor de nieuwsbrief of houd onze website in de gaten.